maandag 20 september 2010

Werkcollege 1 - Grondregels voor een goed debat



Met de opkomst van nieuwe media komen er verschillende vraagstukken en probleemstellingen naar boven. Nieuwe media lenen zich dan ook uitstekend als onderwerp van debat. Ik denk dat het belangrijk is om ons tijdens deze cursus een beeld te creëren van het actuele debat rondom nieuwe media en om uiteindelijk een eigen mening te vormen rondom nieuwe media in het actuele debat. Om te beginnen staan we stil bij de grondbeginselen van een goed debat. Wat maakt een debat ‘goed’? Als ik in mijn geheugen graaf naar recente debatten die ik gezien heb, blijf ik toch hangen bij het debat dat terug te zien is in de film ’12 angry men’. De door mij beschreven grondregels zijn voornamelijk vanuit dit beeld en vanuit mijn huidige kennis rondom het dit onderwerp gevormd.

Eerst wil ik even stilstaan bij de definitie van een debat; wat wordt er onder een debat verstaan? Op www.encyclo.nl vond ik de volgende definitie: ‘een gewoonlijk aan bepaalde regels onderworpen openbare discussie tussen twee of meer deelnemers over een bepaald, meestal van te voren vastgesteld onderwerp.’ Ook wil ik de volgende opvatting van een debat, gevonden op dezelfde site, met jullie delen: ‘een debat is een steekspel van argumenten tussen mensen met verschillende opvattingen.’  In deze wat meer informele opvatting kan ik mij beter vinden. Als deelnemer van een debat gaat men dus, gewapend met goed onderbouwde argumenten, de strijd aan met de ‘tegenstander’ om het publiek voor hun mening te winnen. 

Omdat de termen discussie en debat dichtbij elkaar liggen, heb ik gekeken naar de kenmerken van een debat. De belangrijkste kenmerkende elementen van het debat zijn: de stelling, de aanwezigheid van een voor- en tegenstander van die stelling, vooraf gestelde regels (m.b.t. zaken als spreekvolgorde, spreektijden etc.) en een derde onafhankelijke partij die beslist wie uiteindelijk het debat gewonnen heeft. Dit kan een professionele jury zijn of een publieksjury.

Ten slotte de grondregels van het debat. Onderstaande grondregels zijn vooral gebaseerd op de inhoud van het debat in tegenstelling tot de vorm of opbouw.

-          Er is sprake van meningen gebaseerd op feiten, bronnen en andere relevante informatie en niet (alleen) op persoonlijke vooroordelen en loze uitspraken. Je moet weten waar je het over hebt. Dit kan worden bereikt door het (objectief) inlezen over het betreffende onderwerp, bronnenonderzoek en het kritisch stilstaan bij de eigen persoonlijke vooroordelen en deze, waar relevant, onderbouwen.

-          Enthousiasme voor en betrokkenheid bij het onderwerp. Het mooiste is om te zien dat iemand echt 100% achter zijn oordeel staat en hier ook met enthousiasme over kan vertellen. Op deze manier wordt de aandacht van het publiek ook vastgehouden. Dit kan onder andere bereikt worden door moeite en tijd te steken in de voorbereiding van een debat. Het geven van anekdotes en voorbeelden uit de praktijk houden het debat levendig.

-          Een belangrijke eigenschap in een debat is luisteren en de ander laten uitpraten. Je ziet vaak dat iemand vooral bezig is met het overbrengen van zijn eigen standpunten en daarbij niet goed luistert naar de ander. Door luisteren vergaar je kennis en ben je in staat de argumenten van de tegenstander beter te weerleggen. Naast het overbrengen van je eigen standpunt is de weerlegging van argumenten een manier om het publiek te overtuigen.

-          Het is de kunst om de juiste opbouw in argumentatie aan te houden. Een duidelijke argumentatiestructuur is belangrijk. Dit betekent bijvoorbeeld dat niet alle argumenten in de eerste paar minuten worden gegeven en dat ze vervolgens alleen maar herhaald worden. Argumenten moeten op de juiste, strategische momenten worden ingezet. Daarnaast moeten de argumenten logisch en duidelijk in elkaar zitten en op de stelling slaan.

-          Lichaamstaal speelt een belangrijke rol in de manier waarop iemand overkomt. Zwakte of nervositeit kan zich via lichaamstaal naar buiten manifesteren. Aan de andere kant kan lichaamstaal ook een manier zijn om dit te verbergen. Een open, zelfverzekerde houding is hierbij belangrijk. Vertoon geen afwijkend gedrag, blijf rustig en maak oogcontact met het publiek en de tegenpartij. Ook de manier van spreken heeft invloed op de manier waarop iemand overkomt. Probeer de juiste stemvolume aan te houden en praat rustig en duidelijk.

Het is de bedoeling dat bovenstaande lijst gedurende deze cursus aangevuld en aangepast wordt. Met deze kennis wil ik vervolgens ook zelf leren om de grondregels toe te passen in het debat. Een redelijke uitdaging lijkt mij.

Bronnen:


Geen opmerkingen:

Een reactie posten