Kan de krant
definitief bij het oud papier?
Steeds minder vaak pakken de mensen de krant, en ondertussen
speelt internet een steeds grote rol in de journalistieke wereld. Internet lijkt
veel sneller en populairder geworden en bovendien is het nieuws op het internet
gratis te verkrijgen. Mede dankzij gratis online journalistiek heeft de krant
moeite zijn positie te behouden. Zo blijkt ook uit onderzoek van het CBS over
het internet versus de traditionele media [i].
Reden genoeg om vraagtekens bij de toekomst van de traditionele krant te
zetten.
Maar zullen de nieuwe media de traditionele media, zoals de krant, ooit
vervangen?
Volgens futuroloog Ross Dawson moeten we ons niet afvragen óf
internet de gedrukte kranten zal vervangen, maar wanneer. Dit las ik in een
artikel op www.nieuwereporter.nl [ii].
Volgende deze futuroloog zal de laatste krant in 2027 gedrukt worden. Landen
als Denemarken, Noorwegen, Australië en Canada zijn ons dan al voor gegaan. In
de Verenigde Staten is het over zeven jaar zelfs al gedaan met de kranten. In
een zogenaamde ‘Newpaper Extinction Timeline’ geeft Ross Dawson een overzicht
van zijn bevindingen weer [iii]. Hij
onderbouwt zijn voorspellingen door rekening te houden met een aantal factoren
en ontwikkelingen wereldwijd en specifiek binnen elk land. Deze omvatten
wereldwijde invloeden zoals de dalende kosten van mobiele telefoons, tablets en
e-readers, de ontwikkeling van digitale kranten van hoge kwaliteit en trends in
reclame en digitaal nieuws. Onder de nationale invloeden die effect zouden hebben
op de ‘uitsterving van kranten’, vallen onder meer de technologische en
economische ontwikkelingen in elk land.
Desondanks blijft het onduidelijk hoe Dawson op basis van
bovenstaande informatie precies vaststelt in welk jaar de kranten zullen
sterven en wat het doel van zijn voorspelling precies is. Daarnaast blijft de toekomst onzeker en
blijven deze conclusies dus speculaties. Dawson heeft met zijn voorspelling
heel wat controversie aangewakkerd. Van kritiek op het tempo van de
veranderingen tot het afschrijven van zijn voorspelling als complete onzin. Op
zijn eigen weblog geeft Dawson zijn visie en uitleg bij de door hem opgestelde
Newspaper Extinction Timeline. Volgens hem is scenario planning de beste manier
om mensen te helpen begrijpen hoe onzeker de toekomst (van de krant) is en hoe
we ons hier effectief op kunnen voorbereiden. Zo geeft hij zelf aan: ‘However
in more recent years I have found that being more specific helps to focus
people's minds. If they think the forecast may be right, then there is
something very concrete that they have to think through and work out how best
to respond. If they disagree, then they need to think through why they think
the forecast is wrong, helping to crystallize their own thinking.’3 Het gaat er dus niet om of Dawsons
voorspellingen over de uitsterving van de kranten wereldwijd kloppen, het gaat
om de bewustwording van de mensen over het feit dat de klok blijft tikken en
dat we ons moeten voorbereiden op wat de toekomst kan brengen.
Het internet vormt een extra concurrentie voor de kranten,
maar volgens velen betekent dat nog niet het einde van de krant. Zo geeft ook
Bert Brussen tijdens het hoorcollege op 14 oktober aan: ‘De krant kan nu nog
niet verdwijnen, we hebben namelijk te maken met een vergrijsde samenleving.
Mensen zijn papier gewend.’ Het sleutelwoord is hier synergie, dus een situatie
waarin het effect van samenwerking groter is dan elk van de partijen
afzonderlijk zou kunnen bereiken. Zo biedt het internet voordelen op het gebied
van kwantiteit en snelheid waarop nieuwsgaring en verspreiding plaatsvindt. Waar
dit medium juist zeer geschikt is voor zaken die weinig interpretatie behoeven,
zijn er andere soorten nieuws, bijvoorbeeld in de politiek sfeer, die meer
diepgang nodig hebben. Hier is de rol van kranten in onze samenleving nog
steeds aanzienlijk. Kranten bieden namelijk de diepgang en de onderzoekskant
die online media vaak missen.
Titia Ketelar, adjunct-hoofdredacteur van NRC Handelsblad en
chef redactie van nrc.next, zegt het volgende over dit onderwerp: “Als er geen
toekomst zou zijn voor gedrukte kranten, waren wij drie jaar geleden nooit met
nrc.next begonnen. De journalistiek moet zichzelf opnieuw uitvinden. Lezers
zijn niet meer gewend om op een bepaald tijdstip een krant op de mat te vinden.
Ze willen informatie ontvangen van een betrouwbare bron, maar dan wel op hun
eigen manier en op een zelfgekozen tijdstip.” [iv]
Bronnen:
[ii] De Nieuwe
Reporter. 3 november 2010. “2027: RIP
Nederlandse kranten (of niet?)”
(Laatst bekeken 3-11-2010)
[iii] R. Dawson.
31 oktober 2010. “Launch of Newspaper
Extinction Timeline for every country in the world”
(Laatst bekeken 3-11-2010)
Geen opmerkingen:
Een reactie posten